Met een beroep op de privacy weigert de bewindsman van Binnenlandse Zaken echter inzage in zijn bonnetjes. ,,Ik vind dit spijkers op laag water zoeken. Het is ministertje pesten omdat Peper onder vuur ligt vanwege zijn declaratiegedrag als burgemeester van Rotterdam. Maar principieel heeft de klager gelijk.''

De klager is freelance journalist Dick Berts, onder meer werkzaam voor Nieuwe Revu. De verslaggever wil de gegevens hebben omdat ze wellicht inzicht kunnen bieden in de declaratiemoraal van Peper, die wordt beschuldigd van misbruik van belastinggelden in zijn Rotterdamse periode.

Volgens woordvoerder R. Matthijsse van Binnenlandse Zaken gaat het 'niemand iets aan met wie Peper op zijn ministerie eet'. Berts beschikt daarom, net als het Rotterdams Dagblad, slechts over totaalbedragen per onkostenpost (lunches, buitenlandse reizen, relatiegeschenken). De bewindsman zelf vindt dat zijn functioneren niet al te zeer moet worden beperkt door de Wet Openbaarheid Bestuur (WOB) ,,Het goed functioneren van een bestuursorgaan wordt aangetast als onverkort tot op de kleinste details over alle aspecten informatie zou moeten worden gegeven.''

Al twijfelt Holterman aan de motieven van Berts, principieel vindt hij dat controle van openbaar bestuur slechts mogelijk is bij een zo groot mogelijke openheid. ,,In eerste instantie controleert de volksvertegenwoordiging de regering, maar in ons bestel is bewust ruimte gecreëerd voor publieke controle vanuit wijdere kring. Daarin spelen journalisten een belangrijke rol. De rechter meent kennelijk dat openheid in deze specifieke zaak is gewenst.''

In de Verenigde Staten gaat de openbaarheid een stuk verder dan in Nederland. Daar kan elke belangstellende bij voorbeeld kennisnemen van het bedrag dat president Clinton een paar jaar geleden bij de Belastingdienst opvoerde als aftrekpost voor een schenking van ondergoed aan een liefdadigheidsinstelling.

,,Wat Peper als particulier doet, gaat ons niks aan en dat is maar goed ook,'' zegt dr. P. Lehning, bestuurskundige aan de Erasmus-universiteit en gespecialiseerd in de normen binnen het openbaar bestuur. De privacy houdt volgens hem echter op zodra een bewindspersoon aan het werk is.

,,Het lijkt me vrij simpel. Controle is slechts mogelijk als er inzicht is in de besteding van publieke middelen. Als Peper daar problemen mee heeft, had hij geen minister moeten worden.''

In het licht van de stroom publicaties over vermeend gesjoemel van Peper in zijn Rotterdamse tijd toont Lehning toch een beetje begrip.

,,Menselijkerwijs is het logisch dat Peper allergisch is voor dit verzoek. Iedereen jaagt op hem. Maar een minister moet te allen tijde bereid zijn tot in detail uitleg te geven. Ik vind het treurig dat we een Wet Openbaarheid Bestuur nodig hebben. Het zou vanzelfsprekend moeten zijn dat bestuurders verantwoording afleggen.''

Van oudsher staan Nederlandse bestuurders niet bekend om hun openheid. In de tijd van de verzuiling onttrok het opereren van de politieke leiders zich grotendeels aan het zicht van het volk. Ook anno 2000 lijken veel politici volgens staatsrechtgeleerde Holterman nog steeds een broertje dood te hebben aan openheid. ,,Wij Nederlanders zijn niet zo sterk in het afleggen van verantwoording. Tegen dat fenomeen loopt de Rekenkamer ook regelmatig aan. In dit geval lig ik er echter niet wakker van. Ik hoef niet per se tot op de laatste vijftig gulden te weten met wie Peper koffie heeft gedronken.''

Bron: Rotterdams Dagblad